Archive for June, 2007

Shqiperia (anti)Turistike

Para disa ditesh, tek Peshku Pa Uje kishte nje artikull interesant me titullin Shqiperia (anti)turistike ku flitej per gjendjen e mjerueshme te turizmit, e vecanerisht hotelerive ne vend.

E merrja me mend qe hotelerite ishin keq, por s’ma kishte marr mendja deri ne c’pike. Sidoqofte, nga ana e marketingut te Shqiperise si destinacion turistik, kam pas gjithmon pershtypjen qe e konceptojme gabim se si duhet t’u “shitet” Shqiperia turisteve.

Thjesht, thjesht — turizmin tone e konceptojme keshtu: Jemi vend mesdhetar, te rrethuar nga Italia, Greqia, Mali i Zi qe lulezojne ne turizem pershkak te bukurive natyrore dhe bregdetare; atehere, perse mos lulezoje edhe Shqiperia qe ka po te njejtat bukur per te ofruar — madje bukurite tona jane pristine, …te paprekura.

Per mendimin tim, kjo eshte filozofi e gabuar e turizmit tone. Italia, Greqia e Mali i Zi nuk jane thjesht pika pushimi, ato jane destinacione. Po ti japesh nje turisti qe shkon ne Itali per pushime zgjedhjen Itali apo Shqiperi, nuk eshte oferte e barabarte sepse Italia pervec plazheve ofron histori, tradite ushiqmore, siguri, etj. Te njejten gje mund te thuash edhe per Greqine. Pra, nje turist qe vjen per pushime ne mesdhe per te bere plazh, gjithmone do te terhiqet nga “magnetet e forte” qe kemi fqinje.

Ajo qe Shqiperia duhet te bej eshte te krijoj nishin e vet ne tregun e turizmit. Duhet te kuptojme qe per momentin nuk jemi te specializuar per pushimin familjar. Sic thoshte dhe artikulli tek Peshku, hotelet jane te pasigurta dhe pa kontroll nga shteti (kjo eshte “recete per dizaster” — sic thone Amerikanet.) Shqiperia eshte vend turistik per aventurieret — kjo duhet te jete nishi jone. Te heqim dore nga plazhet, e te perqendrohemi tek zonat malore. Nder te tjera, te promovojme alpinizmin e turizmin malor.

Kemi rreth 1 miljon bunkere — rrelike te komunizmit. Kemi burgjet e kampet e perqendrimit qe la Enveri pas. Keto duhet te jene pjese e paketes turistike qe ofrojme. Ne mund te na duken qesharake sepse i kemi pare gjith jeten e s’na bejne pershtypje, por per nje qytetar te botes se lire — jane krejtesisht mahnitese. Ne Dallas (Texas), nje nga baret me te preferuar quhej Nikita dhe brenda muret ishin te zbukuruara me parrulla komuniste ruse, murale te Leninit e relike te komunizmit rus. Si marketer, kjo dukuri me terhiqte shume. Ne Prage, nje nga pikat me te vizituara per rinine “aventuriere” perendimore, ishte nje hotel i vogel qe ne kohe te komunizmit kishin qene burgje e dhoma interrogimi. Njerezit paguajne te kalojne nje nate atje — pse? ..sepse eshte eksperience e vecante qe nje qytetar Italian, Danez apo Amerikan nuk e koncepton dot ndryshe po nuk e “perjetoi.”

Pra Shqiperia ka nevoj per PUSH-in e vet (Propozimin Unik te Shitjes — e shpika edhe nje term tjeter  ). Cfare e ben Shqiperine te vecante ne boten e turizmit?! Mos thoni qe kemi plazhe te paprekura, se te gjithe e dime qe s’ka ngelur oportunist pa ndertuar sikur edhe nje barrake te ndryshkur ne cdo plazh te mundshem te Shqiperise. PUSH-i jone duhet te jete ajo qe e ben Shqiperine te vecante. Shqiperia nuk duhet te jete nje opsion tjeter turistik ne rajon, por duhet te kete identitetin e saje si pike turistike. Duhet te kthehet ne destinacion.

Fake it!

Fakti qe jetojme ne nje shoqeri ku makinat, parate, miqesite e njohjet qe kemi perdoren si metrizime te statusit tone, ka kohe qe ka krijuar plot tregje te ndryshme me mallra e sherbime te ndryshme (…psh, nevojen per te pasur nje cante $5000 nga Louis Vuitton, ..apo ato syzet $570 Versace qe bleve e t’u thyen pas 1 jave kur te rane nga dora.)

Per ata si puna ime qe s’kane $570 per syze, ka edhe “versace” $57 te cepi i rruges.  Ose, ose Chrystler 350 qe korri shume sukses neper lagjet “ghetto fabulous” sepse dukej si Bentley, por kushtonte vetem $30,000.

Tani, deshira per status mund te mbulohet fare thjeshte edhe ne boten e celularve.  Sprint, kompania celulare ne US, ka leshur nje sherbim te quajtur MobileFaker, ku per nje shume rreth 5-6 dollare ne muaj, ta mbush adresen telefonike plot me numra individesh fiktive, fotografi qensh e macesh qe duken sikur jane bere nga telefoni jot, edhe nje enciklopedi te tipit “Idiot’s Guide to…” ku mund te shtypesh “Mozart” dhe me 2 rreshta pergjigje mund te impresionosh miqt e tu me njohurite “e thella”  mbi muziken klasike.

Ka treg?  ..ka sa te duash!   Para pak kohesh, doli nje liber ne botim, tip manuali, ku te meson se si te hiqesh sikur je dikushi, kur ne fak s’je asgje.

Jam i sigurte qe ekspozimi 24 ore ne dite qe marrim nga TV mbi jeten fantastike te njerezve te pasur e aktoreve te famshem  do coj vetem ne rritje te kerkeses per produkte qe “duken te shtrenjta.”  …ne fund te fundit, kush s’ka qef t’mburret pak per nje gje apo nje tjeter.

..hajd konsumim te mbare.

Po humbasim rastin!

U bera rreth 3 dite qe kudo neper Chicago kur them qe jam Shqiptar, te gjithe me thojne: “Bushi ishte ne Shqiperi! …e priten si Rock star.” Disa jane kurreshtare te dine si ka mundesi qe e duan kaq shume Bushin tek ne. Nga nje ane dua t’u them qe ne Fushe Kruje, edhe Genc Ruli te shkonte do mblidheshin njerzit per te pare, le me Bushi — por s’do e kuptojne.

..sidoqofte, realiteti eshte qe Shqiperia tashme u vu ne harte ne USA. Nese me pare askush nuk dinte ku ishte Shqiperia e cfare ishte, tashme nje pjese e madhe e kane fiksuar emrin. Ne nje kohe, kur amerikanet mendojne se askush ne bote nuk i do, ..ne lejm koken per ta. Atehere ta perdorim kete moment per te reklamuar vendin tone. Ku eshte ministria e Turizmit me ndonje Infomercial rreth vendit tone? Ta reklamojne neper CNN apo Fox News (kanali i Bushisteve.) …hekuri rrihet sa eshte i nxehte.

Rreth konsumerizem.com

konsumerizem.com eshte blog qe diskuton kryesisht tema rreth marketingut dhe sjelljes se konsumatorit. Artikujt (c) Gjergj Dollani.